تاثیر آهن، منگنز و مس بر کمیت و کیفیت گندم در شرایط شور - نهالستان فضائلی

تاثیر آهن، منگنز و مس بر کمیت و کیفیت گندم در شرایط شور

تاثیر آهن، منگنز و مس بر کمیت و کیفیت گندم در شرایط شور

مصرف گسترده کودهی شیمیایی مانند نیتروژن، فسفر و عدم مصرف کودهای دارای عناصر کم مصرف و وجود خاکهای آهکی با ماده آلی کم سبب تشدید کمبود عناصر کم مصرف در خاکهای زیر کشت غلات کشور گردیده است.

بدلیل اینکه میزان کوددهی و مکانیزم جذب عناصر غذایی در شرایط شور متفاوت از شرایط غیرشور میباشد بنابراین به منظور بررسی بیشتر چهار آزمایش در ایستگاه تحقیقات کشاورزی خسروشهر از نظر تاثیر مقادیر متفاوت عناصر کم مصرف درشرایط شور برروی گندم در سال زراعی ۸۰-۱۳۷۹ صورت گرفت.

در این پژوهش هرآزمایش بصورت بلوکهای کامل تصادفی در سه تکرار در کرتهای ۱۰ مترمربعی پیاده گردید. در هر آزمایش سطوح مختلف یکی از عناصر کم مصرف آهن، روی، مس و منگنز در ۴ تیمار ۱- شاهد (بدون مصرف عنصر کم مصرف) ۲- تیمار توصیه شده (۱۲ کیلوگرم در هکتار آهن خالص، ۱۲ کیلوگرم در هکتار روی خالص، ۱۴ کیلوگرم در هکتار منگنز و ۵/۶ کیلوگرم در هکتار مس) ۳-تیمار ۵۰درصدی کمتر از مقدار توصیه شده (۶کیلوگرم در هکتار اهن ،۶کیاوگرم در هکتار روی،۷کیلوگرم درهکتار منگنز،۳کیلوگرم در هکتار مس) ۴-تیمار۵۰درصدی بیشتر از مقدار توصیه شده(۱۸کیلوگرم در هکتار اهن،۱۸ کیلوگرم در هکتار روی،۲۱کیلوگرم در هکتار منگنز،۱۰ کیلوگرم در هکتار مس) بکار برده شد.

کود نیتروژن از منبع اوره، فسفر از منبع سوپرفسفات تریپل و بقیه کودهای پتاسه و عناصر کم مصرف از منبع سولفاتی بکار برده شد. هدایت الکتریکی خاک محل آزمایش ۴/۶ دس زیمنس برمتر و آب آبیاری ۵۲۱۸ میکروموس برسانتیمتر بود. با توجه به نتایج آزمایش اول تاثیر سطوح آهن برعملکرد دانه، عملکرد کاه، وزن هزار دانه، تعداد خوشه در واحد سطح و غلظت مس در دانه گندم معنیداری نبود.

تاثیر سطوح مختلف آهن بر تعداد دانه در بوته، غلظت آهن، روی، منگنز در دانه (۰۱/)۰ و غلظت پروتئین دانه (۵/۰ ) معنی دار بود. تاثیر سطوح مختلف روی در آزمایش دوم برعملکرد کاه، دانه، تعداد خوشه در واحد سطح (۰۵/۰)و بروزن هزار دانه، تعداد دانه در بوته، میزان پروتئین و غلظت روی دانه (۰۱/۰) معنی دار بود. تاثیر سطوح مختلف منگنز در آزمایش سوم برعملکرد دانه و کاه (۵/۰ ) و غلظت آهن و روی در دانه گندم (۰۱/۰) معنی دار بدست آمد. همچنین تاثیر سطوح مختلف مس در آزمایش چهارم بر میزان وزن هزار دانه، میزان خوشه در واحد سطح (۰۵/۰) معنی دار بدست آمد. با توجه به نتایج نسبت به مصرف کود دارای عناصر کم مصرف اقدام نمود. 

بررسی عملکرد گندم دیم رقم سبلان تحت آبیاری تکمیلی: 

در این تحقیق به منظور بررسی اثر آبیاری تکمیلی برروی عملکرد گندم دیم در استان کردستان، آزمایشی طی سالهای ۷۷-۱۳۷۴ در ایستگاه تحقیقات کشاورزی دیم قاملو بصورت بلوکهای کامل تصادفی با پنج تیمار شامل I0 (شرایط دیم)،I1 (یک مرتبه آبیاری به میزان۵۰ میلی‌متر در مرحله شیری شدن)،۲ I (دو مرتبه آبیاری شامل۵۰ میلی متر در مرحله خوشه رفتن و۵۰ میلی متر در مرحله شیری شدن)، I3 (سه مرتبه آبیاری شامل۵۰ میلی‌متر در مرحله خوشه رفتن،۵۰ میلی متر در مرحله شیری شدن و۵۰ میلی‌متر در مرحله خمیری شدن)، I4 (یک مرتبه آبیاری به میزان۵۰ میلی‌متر بعد از کشت) و هر تیمار در چهار تکرار بر روی گندم دیم رقم سبلان اجرا گردید.

نتایج آزمایش نشان داد که، تاثیر تمام تیمارهای آبیاری تکمیلی بر عملکرد دانه، کاه و وزن هزاردانه در سطح ۱% معنی‌دار است، بطوریکه افزایش عملکرد دانه در تیمارهای I1 , I2 , I3 , I4 در مقایسه با تیمار شاهد (بدون آبیاری تکمیلی) بترتیب ۱۵۴، ۶۰، ۳۹ و ۱۹درصد و افزایش وزن هزاردانه تیمارهای فوق در مقایسه با تیمار شاهد بترتیب ۲۸، ۲۵، ۲۱ و ۹درصد بود.

اطلاعات هواشناسی محل اجرای طرح، تنوع مقادیر بارندگی در سالهای مختلف را نشان داد. بطور نسبی در سال اول بارندگی پائیزه کم و بارندگی بهاره مناسب، در سال دوم بارندگی پائیزه و بهاره هر دو کم و در سال سوم بارندگی پائیزه و بهاره هر دو مناسب بود. تفاوت در مقادیر بارندگی سالیانه، تیمارهای آبیاری تکمیلی را تحت الشعاع قرار داده و بسته به کمبود بارندگی در هر فصل و جبران آن توسط تیمارهای آبیاری، عملکرد ها متنوع بودند. با این وجود، افزایش قابل ملاحظه عملکرد دانه و وزن هزاردانه در تیمار I4، برتری تیمار آبیاری تکمیلی پائیزه را نسبت به سایر تیمارها نشان داد.

با توجه به اینکه در اغلب سالها، باران های پاییزه در استان به تاخیرافتاده و گندم در مراحل رشد پاییزه با سرما مواجه می‌گردد ، لذا کشت و آبیاری زودهنگام در پاییز، علاوه بر اینکه مقاومت گیاه را در مقابل سرما افزایش می‌دهد، امکان استفاده بهینه گیاه از باران‌های پاییزه و بهاره را نیز بیشتر فراهم می‌نماید. بنابراین تحت شرایط آب و هوائی و خاک محل اجرای طرح در صورت تامین آب، آبیاری به میزان ۵۰ میلی‌متر در دهه اول مهرماه برای گندم دیم رقم سبلان به‌عنوان حداقل میزان آبیاری تکمیلی که بالاترین عملکرد را به دنبال دارد، توصیه می‌گردد

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *